مقدمه :
ديابت يك اختلال متابوليكي است. بدين صورت كه سرعت و توانايي بدن دراستفاده و سوخت و سوز كامل قند ديابت ها را كاهش مي يابد. لذا قند خون افزايش مي يابد.
انواع ديابت
ديابت نوع Ι (يا ديابت وابسته به انسولين IDDM)
ديابت نوع ΙΙ (يا ديابت غير وابسته به انسولين NIDDM)
ديابت بارداري
بدن مبتلايان به ديابت نوع يك توانايي توليد انسولين را ندارد و اين امر موجب افزايش سطح قند خون مي گردد.
 در ديابت نوع دوم بدن فرد مبتلا انسولين توليد ميكند و حتي ممكن است غلظت انسولين در خون از مقدار معمول آن نيز بيشتر باشد اما گيرنده هاي سلولي فرد نسبت به انسولين مقاوم شده و در حقيقت نميگذارند انسولين وارد سلولها شده و اعمال طبيعي خود را انجام دهد.در اين حالت ميتوان با درمان رژيمي غلظت قند خون را كاهش داد.درصد شيوع اين بيماري در زنان بيش از مردان است.
ديابت بارداري مربوط به چند ماهه آخر دوران بارداري است و معمولا سابقه خانوادگي در ابتلا به آن نقش دارد. تعديل در مصرف كربوهيدراتها و محدود كردن دريافت كربوهيدرات هاي تصفيه شده و افزايش تعداد وعده ها و كاهش حجم وعده ها از جمله عوامل بهبود بخش مي باشند. ناگفته پيداست كه اين نوع ديابت فقط در بانوان شيوع دارد!
بيماري ديابت در اثر ناتواني بدن در توليد انسولين يا كاهش يا عدم اثر انسولين در سوخت و ساز مواد قندي پديد مي‏آيد. امروزه، ديابت يكي از مهمترين مشكلات بهدشتي- درماني و اجتماعي- اقتصادي جهان محسوب مي شود به گونه‏اي كه بيش از 150 ميليون نفر در دنيا مبتلا به اين بيماري هستند. از آنجا كه خود بيماران و خانواده هاي آنها عمده ترين نقش را در درمان ديابت به عهده دارند، كسب اطلاعات لازم درباره ديابت به شيوه هاي گوناگون آموزشي از اهميت ويژه اي برخوردار است. مبتلايان به ديابت بايد ياد بگيرند كه چگونه قند خون خود را كنترل كنند تا از عوارض، حاد و مزمن بيماري پيشگيري نمايند و يا در صورت پيدايش اين عوارض، به موقع به مراكز بهداشتي- درماني مراجعه نمايند. به همين منظور بنياد امور بيماري هاي خاص در راستاي اهداف آموزشي تدوين شده سعي دارد تا با انتشار «مجموعه آموزش ديابت» كه شامل كتابچه، بروشور، پوستر و فيلم هاي آموزشي مي باشد، زمينه مناسبي براي آشنايي بيماران، خانواده ها و كاركنان مراكز بهداشتي- درماني با جنبه هاي گوناگون بيماري ديابت فراهم نمايد. با توجه به استقبال كم نظير بيماران ديابتي، خانواده ها و كادر پزشكي از مجموعه فوق، اين بنياد نسبت به ويرايش دوباره و چاپ مجدد آن در شكلي تازه اقدام نموده است.ديابت چيست و انواع آن كدام است؟ ديابت يا بيماري قند به علت ناتواني بدن در توليد يا استفاده از انسولين پديد مي آيد. انسولين ماده اي است كه در بدن توسط غدة لوزالمعده توليد مي شود و باعث مي گردد قند يا به عبارتي مهمترين منبع 1 عدد ران كوچك مرغ يا 1 قوطي كبريت پنير يا 30 گرم ماهي تن نصف ليوان حبوبات پخته شده يا 20 عدد تخم مرغ بهترين راه براي خريد، پخت و مصرف غذاهاي پروتئيني چيست؟• سعي كنيد كم چربي ترين گوشت را بخريد.• پوست مرغ داراي چربي زياد است؛ قبل از پخت پوست آن را كامل جدا كنيد.• سعي كنيد كه گوشت را بدون افزودن چربي طبخ كنيد.• به جاي سرخ كردن تخم مرغ، آن را با پوست آب پز كنيد.• براي طعم بخشيدن بيشتر به اين مواد از آبغوره، آب ليمو، سس گوجه فرنگي و.. استفاده كنيد.• فرآورده هاي گوشتي نظير سوسيس، كالباس و همبرگر داراي چربي زيادي هستند، بنابراين مصرف آنها را به حداقل برسانيد.• سعي كنيد ماهي بيشتر مصرف كنيد و به جاي سرخ كردن ماهي، آن را بصورت آب پز، بخار پز و يا كبابي مصرف نماييد.روغن ها و چربي ها شامل چه غذاهايي است؟ همان طور كه در هرم مواد غذايي مشاهده مي كنيد روغن ها و چربي ها در قله هرم قرار دارند. يعني بايد مصرف آنها را به حداقل رساند. بعضي از چربي ها و روغن ها داراي چربي هاي اشباع و كلسترول مي باشد كه براي سلامتي مضر است. مصرف اين غذاها انرژي فراواني در بدن شما توليد مي كند ولي مواد مغذي كمي به بدنتان مي رساند. غذاهاي پرچربي شامل كره، مارگارين، سس سالاد، روغن ها، مايونز، خامه، پنيرخامه اي، سرشير، چيپس سيب زميني و… مي باشد.يك واحد از روغن ها و چربي ها شامل چه غذاهايي است؟1 واحد 1 قاشق مرباخوري روغن (آفتابگردان، ذرت، زيتون، سويا، پنبه دانه) يا 10 عدد زيتون كوچك2 واحد 1 قاشق مرباخوري مارگارين+ 2 قاشق مرباخوري تخمه كدو يا 12 عدد بادام خشك، در هر وعده غذايي ممكن است 2-1 واحد از اين مواد مورد نياز باشد.مواد قندي شامل چه غذاهاي است؟ همان طور كه مشاهده مي كنيد مواد قندي (نوشابه، شربت، مربا، شكر و عسل، آب نبا، شكلات) نيز در رأس هرم قرار دارند، بنابراين بايد از اين مواد به مقدار بسيار كم مصرف نماييد (تا حدامكان مصرف نكنيد). اين مواد سبب توليد انرژي در فرد مي شود اما هيچ ماده مغذي به بدن نمي رسانند. بعضي از مواد قندي مثل كيك، دسرها و انواع شيريني ها حاوي مقدار زيادي چربي نيز مي باشند. مصرف كم اين مواد نيز به كاهش وزن كمك مي كند و قند خونتان را نيز كنترف مي نمايد.يك واحد مواد قندي شامل چه غذاهايي است؟
به طور کلي پيشگيري از ديابت را مانند هر بيماري ديگر مي توان در سه سطح اوليه، ثانويه و ثالثيه انجام داد:
پيشگيري اوليه شامل اقدامات لازم جهت جلوگيري از بروز ديابت در افراد در معرض خطر (کساني که حداقل يکي از عوامل خطر گفته شده در مورد ابتلاي به ديابت نوع را دارند) مي باشد. تحقيقات پزشکي نقش مثبت فعاليت منظم ورزشي و کم کردن وزن را در کاهش ابتلاي به ديابت نوع 2 در افراد در معرض خطر به اثبات رسانده اند.
منظور از پيشگيري ثانويه کنترل دقيق قند خون بعد از بروز ديابت جهت جلوگيري از پيدايش عوارض آن است. 2 آزمون بزرگ DCCT (آزمون کنترل ديابت و عوارض آن) و UKPDS (مطالعه آينده نگر ديابت در انگلستان) شکي باقي نگذاشتند که کنترل دقيق قند خون از طريق رعايت اصول صحيح درمان به نحو چشمگيري در کاهش عوارض بلند مدت ديابت مؤثر است.
از آنجاييکه جلوگيري از پيشرفت عوارض ديابت بعد از به وجود آمدن آن ها و يا در واقع پيشگيري ثالثيه، هزينه هاي زيادي را به بيمار و جامعه تحميل مي کند، تمام سعي و تلاش شما بايد بر روي پيشگيري اوليه و ثانويه متمرکز شود.در مورد ديابت نوع 1 در حال حاضر تحقيقاتي در حال انجام است تا بتوان با شناسايي پادتن هاي خودي ضد سلول هاي ترشح کننده انسولين، اين نوع ديابت را در مراحل اوليه تشخيص داد و با انجام تمهيداتي مثل تزريق انسولين و يا مصرف بعضي از داروها از پيشرفت آن جلوگيري کرد. البته اين تحقيقات هنوز به نتيجه قطعي دست پيدا نکرده اند. از طرفي ديگر به علت کمتر بودن شيوع ديابت نوع 1 نسبت به نوع 2 (10% – 5% در برابر 95% – 90% کل ديابتي ها) و گران بودن آزمايش هاي اندازه گيري پادتن ها، پيشگيري از ديابت نوع 1 مقرون به صرفه نيست. بنا بر اين در حال حاضر اندازه گيري اين پادتن ها و به طور کلي بيماريابي در ديابت نوع 1 به جز در موارد خاص انجام نمي گيرد.
نکته ی قابل ذکر دیگر رعایت تعادل در مصرف غذاهای شیرین هنگام هیپوگلیسمی است، زیرا مصرف بیش از حد و پشت سرهم این غذاها باعث بالا رفتن قند خون می ‌شود.
بهترین کار این است که مقدار مناسبی از این غذاها (۵-۴ حبه قند یا یک لیوان آب میوه یا نوشابه) خورده شود و اگر پس از گذشت ۱۵ دقیقه هنوز علائم هیپوگلیسمی باقی مانده بود، همین مقدار دوباره مصرف شود.
رعایت چه نکاتی قبل از شروع فعالیت ورزشی در افراد دیابتی لازم است؟
افرادی که دیابت آنها فقط با رژیم غذایی کنترل می ‌شود، نیازی به مصرف میان وعده قبل از ورزش ندارند.
رابطه دیابت با مصرف زیاد سوسیس و کالباس
محققان اعلام کردند رژیم غدایی سرشار از سوسیس و کالباس خطر ابتلا به دیابت نوع دوم را در مردان حدود ۵۰ درصد افزایش می دهد .
گروهی از پژوهشگران دانشکده بهداشت عمومی دانشگاه هاروارد ، عادت غذایی هزاران مرد را بررسی کردند و دریافتند در کسانی که زیاد سوسیس و کالباس مصرف می کنند ، احتمال ابتلا به دیابت نوع دوم ۴۶ درصد بیشتر از کسانی است که این مواد را کمتر مصرف می کنند .
دکتر فرانکهو تهیه کننده گزارش این تحقیق که در مجله بهداشت ” دیابتها ” منتشر شده گفت” ما توصیه نمی کنیم این مواد غذایی به کلی از غذای مردم حذف شود ، بلکه پیشنهاد ما آن است که مردم تعداد دفعات مصرف این نوع گوشتها را کاهش دهند . “
به گفته این محقق بیشترین احتمال ابتلا به دیابت نوع دوم مربوط به کسانی است که در هفته ، دو وعده یا بیشتر سوسیس و کالباس مصرف می کنند .
این گزارش علمی نتیجه جمع آوری اطلاعات در مورد ۴۲ هزار و ۵۰۴ مرد ( ۴۰ تا ۷۰ ساله ) سالم بدون دیابت ، بیماری های قلبی و یا سرطان است.
به گفته دکتر “هو” کشیدن سیگار ، چاقی ، میزان مصرف چربی و تحرک جسمانی نیز در این تحقیق مورد توجه قرار گرفتند و بر این اساس تعدیلات صورت گرفته است . پس از این تعدیلات روشن شد که مصرف زیاد سوسیس و کالباس عامل مستقلی برای ابتلا به دیابت است .
دکتر مونیکا جویسی، مسئول اجرای این طرح تحقیقاتی گفت: “دیابت در بچه‌ها و نوجوانان به طور معمول از نوع یک یا همان نوع وابسته به انسولین است و بیشتر پزشکان و پژوهشگران معتقدند که این نوع، ارتباطی با چاقی و سطح فعالیت ندارد، بلکه بیشتر احساس می ‌کنند که ژنتیک و نقایص دستگاه ایمنی بدن باعث بروز این بیماری می‌شود.”
وی ادامه داد: “بر خلاف این نظریه‌ها ما در مطالعه بزرگ خود مشاهده کردیم که هر چه کاهش فعالیت بدنی بچه‌ها بیشتر شود، احتمال عدم کنترل قند خون هم بالاتر می ‌رود. این ارتباط بسیار قوی‌ است، به طوری که هر چه ساعات نشستن پای تلویزیون بیشتر باشد، سطح قند خون کودک دیابتی هم بالاتر می‌رود.”
با توجه به اهمیت بیماری دیابت در بچه‌ها، پژوهش ‌گران معتقدند باید به هر شکل ممکن کنترل قند خون در این کودکان را بهبود بخشید.
طبق آمار، تنها در کشور نروژ ۲۵ هزار کودک و نوجوان به این بیماری مبتلا هستند. این رقم در سطح جهان به حدود ۳۰ میلیون نفر می ‌رسد. دکتر فرانسیس کوفمن، یکی از اساتید بیمارستان کودکان لس‌آنجلس هم در تأیید یافته‌های این مطالعه گفت:”ما مدت‌هاست که خاموش ‌کردن تلویزیون را به عنوان یک درمان کم‌هزینه به خانواده کودکان دیابتی توصیه می‌ کنیم. ما مدت‌هاست که معتقدیم افزایش فعالیت بدنی باعث بهبود کنترل دیابت حتی در کودکان و نوجوانان و مبتلایان به نوع یک دیابت می‌ شود.
به همین دلیل حتی در بیمارستان خودمان یک تیم بسکتبال نوجوانان تشکیل داده‌ایم تا از این طریق بتوانیم فعالیت بدنی آنها را افزایش دهیم. به نظر ما، تماشای طولانی مدت تلویزیون و بی‌ حرکت‌ شدن در جلوی گیرنده‌ها برای این کودکان بسیار مضر است و خانواده‌ها باید با این پدیده مضر مقابله کنند.”
راهنمای تزریق انسولین در بیماران دیابتی
تمام بیماران دیابتی نوع ۱ و ۴۰ درصد بیماران دیابتی نوع ۲ وابسته به تزریق انسولین هستند. دوز انسولین دریافتی باید با مقدار غذا و میزان فعالیت فرد تطابق یابد.
قبل از تطابق دادن انسولین موارد زیر باید مد نظر قرار گیرند:
– با شروع درمان با انسولین، به مدت حداقل ۳ روز تا یک هفته، باید مقدار انسولین دریافتی، مقدار غذای خورده شده و نتیجه ی تست قند خون دو ساعت قبل و بعد از غذا و قبل از خواب در یک دفتر روزانه ثبت شود و ملاحظات مربوط هم، در کنار آن درج گردد (مثلاً تأخیر در خوردن ناهار، سرماخورگی ، خوردن یک میان وعده ی اضافی و …)
با توجه به این که میزان قند خون ۱-۵/۰ ساعت بعد از صرف غذا به ماکزیمم می رسد، باید تزریق انسولین طوری انجام شود که ۱-۵/۰ ساعت بعد از صرف غذا، انسولین به اوج اثر خود برسد.
برای افراد دیابتی نوع ۱ ، تست قند خون در روز به میزان ۳ بار یا بیش تر توصیه می شود. سپس با مشورت با متخصص، دوز انسولین بر اساس مقدار کربوهیدرات غذا، مطابقت داده می شود.
قند خون در افراد دیابتی نوع ۲، با ثبات تر از نوع ۱ است و این افراد ممکن است به ۲-۱بار تست قند خون در روز احتیاج داشته باشند.
– باید برای قند خون یک مقدار هدف در نظر گرفته شود. توصیه می شودقبل از غذا محدوده ی قند خون ۱۴۰-۸۰ میلی گرم در دسی لیتر و قند خون موقع خواب ۱۶۰-۱۰۰ میلی گرم در دسی لیتر باشد.
– برای کنترل مناسب قند خون، باید به زمان اثر انسولین در بدن توجه شود. باید توجه داشت که تاثیر انسولین ممکن است از فردی تا فرد دیگر متغیر باشد و با دوز انسولین، محل تزریق، میزان ورزش، وجود آنتی بادی های ضد انسولین و دیگر فاکتورها تغییر کند. با توجه به این که میزان قند خون ۱-۵/۰ ساعت بعد از صرف غذا به ماکزیمم می رسد، باید تزریق انسولین طوری انجام شود که ۱-۵/۰ ساعت بعد از صرف غذا، انسولین به اوج اثر خود برسد.
جدول زیر زمان اثر انواع انسولین را نشان می دهد:
در افراد سالم غیر دیابتی، بدن به دو صورت انسولین ترشح می کند: انسولین پایه و انسولین بعد از غذا. انسولین پایه در طول شبانه روز ، صرف نظر از این که فرد غذا خورده باشد یا نه، به مقدار اندک و به طور مداوم ( هر ۱۱-۹ دقیقه) ترشح می شود. این انسولین مسئول کاهش کتوژنز، کنترل لیپولیز، گلیوکونئوژنز و گلیسکوژنولیز و برداشت پایه ی گلوکز توسط بافت های محیطی است. انسولین های متوسط اثر و طولانی اثر موجود از این الگو پیروی می کنند.
تزریق مخلوط دو انسولین کوتاه اثر و متوسط یا طولانی اثر، در کنترل قند خون موثرتر است.
نوع دیگر، انسولین بعد از غذا است که در پاسخ به صرف غذا، بلافاصله و به مقدار بیشتر ترشح می شود و در فاصله ی ۱۰ دقیقه بعد از غذا به اوج غلظت خود می‌ رسد و در فاصله ی ۴-۲ ساعت هم به سطح پایه برمی گردد. انسولین های کوتاه اثر از این الگو پیروی می کنند. مقدار ترشح انسولین در افراد غیر دیابتی که وزن مناسب دارند، تقریبا ۲۵ واحد در روز است.
در بعضی افراد دیابتی قند خون با دو تزریق انسولین در روز کنترل می شود، در حالی که در بعضی دیگر احتیاج به ۴ تزریق در روز است. تزریق مخلوط دو انسولین کوتاه اثر و متوسط یا طولانی اثر، در کنترل قند خون موثرتر است.
توصیه هاى طلایى به مبتلایان دیابت
روز به روز بر شمار مبتلایان به دیابت نوع ۲ افزوده مى شود. دیابت علاوه بر عوارضى که بر چشم، کلیه ها و قلب باقی مى گذارد، موجب بروز یک سرى تغییرات در بدن مى شود که تنها با مراقبت کامل قابل پیشگیرى است. در این جا به ذکر توصیه هایى مى پردازیم که رعایت آنها از سوى افراد مبتلا به دیابت نقش مؤثرى در حفظ سلامتى آنها خواهد داشت.
بالا بودن قندخون و اختلال در گردش خون سبب بروز مشکلاتى در پوست مى شود. هر روز دوش بگیرید و از صابون هاى ملایم و آب ولرم استفاده کنید و براى نرم نگه داشتن پوست لوسیون هاى مناسب به کار ببرید. از ایجاد خراش، بریدگى و سایر ضایعات در پوست خود اجتناب کنید. در حین کار کردن حتماً از دستکش استفاده کنید.
 براى جلوگیرى از آفتاب سوختگى و سرمازدگى محافظ هاى مناسب به کار گیرید. صدمات وارده را سریعاً درمان کنید. همه بریدگى ها و خراش ها را با آب و صابون بشویید و با یک باند خشک استریل کنید.در صورتى که بریدگى ها و کبودى هاى پوست شما در عرض ۲۴ ساعت بهبود نیافتند سریعاً به پزشک مراجعه کنید.
مراقبت از پا
-عصب هاى پاى افراد مبتلا به دیابت حساسیت خود را نسبت به درد از دست مى دهند، بنابراین امکان دارد متوجه آسیب هایى که به پاهایتان وارد مى آید، نشوید. شما مى توانید با اجراى یک برنامه مراقبت هاى روزانه از پا، از پیدایش مشکلات پا جلوگیرى کنید. هر روز پاهاى خود را وارسى کنید. هر چیز غیرطبیعى نظیر زخم، تغییرات پا و انگشتان و نشانه هاى عفونت را به پزشک اطلاع دهید.
-هر روز پاهاى خود را با آب ولرم بشویید و به طور کامل آنها را خشک کنید. براى نرم کردن پوست خشک از لوسیون حاوى رانولین یا کرم هاى نرم کننده استفاده کنید. در موقع کوتاه کردن ناخن هاى پایتان به جاى این که گوشه هاى ناخن را از ته بگیرید، نوک ناخن ها را به صورت یک خط صاف باقى گذارید.
در بیماران دیابتى که دچار مشکل عصبى هستند حس گرماى نوک انگشتان و پاهاى آنها خوب کار نمى کند. هرگز پابرهنه راه نروید. از بطرى هاى آب گرم، بالشتک هاى حرارت زا یا سایر ابزار هاى گرم کننده در گرم کردن پاهایتان استفاده نکنید.
-براى برطرف کردن میخچه، از به کار بردن ابزارهاى نوک تیز و داروهاى خانگى پرهیز کنید.
– در انتخاب کفش دقت کنید. کفش هاى چرمى راحت که اندازه پایتان باشد، خریدارى نمایید. همیشه سعى کنید کفش هایتان را در آخر روز خریدارى کنید زیرا اندازه پاهاى افراد در صبح و عصر متفاوت است به طورى که پاها در اول صبح لاغرتر از آخر شب هستند بنابراین خریدن کفش در اول صبح باعث ناراحتى در عصر خواهد شد.
-همچنین از جوراب هاى سفید رنگ استفاده کنید، تا اگر عارضه اى در پاها ایجاد شود به موقع تشخیص دهید.
-هرگز از کیسه آب گرم یا حوله هاى گرم یا پتوهاى الکتریکى برروى پاهایتان استفاده نکنید و قبل از ورود به وان، حرارت آب وان را با پشت دست خود اندازه بگیرید. زیرا در بیماران دیابتى که دچار مشکل عصبى هستند حس گرماى نوک انگشتان و پاهاى آنها خوب کار نمى کند.
– هرگز پابرهنه راه نروید.
– از بطرى هاى آب گرم، بالشتک هاى حرارت زا یا سایر ابزار هاى گرم کننده در گرم کردن پاهایتان استفاده نکنید.
مراقبت از دندان ها
شما بیشتر از سایرین در معرض ابتلا به عفونت هاى لثه قرار دارید. مسواک زدن روزانه در پیشگیرى از عفونت لثه و دندان ها نقش مؤثرى ایفا مى کند. هر شش ماه یک بار به دندان پزشک مراجعه نمائید و بیمارى خود را از وى پنهان نکنید.
مراقبت از چشم ها
مراقبت از چشم ها یکى از مهمترین قسمت هاى مراقبت هاى بهداشتى شماست زیرا افرادى که به دیابت مبتلا هستند احتمال بیشترى براى ابتلا به مشکلات چشمى دارند. راهنمایى هاى زیر به شما کمک مى کند تا از این مسائل پیشگیرى کنید یا بروز آنها را به تأخیر اندازید.
– رژیم غذایى خود را همیشه حفظ کنید.- جهت معاینه چشم حداقل هر سال یک بار به چشم پزشک مراجعه کنید.- فشار خونتان را مکرراً اندازه گیرى و کنترل نمائید.- در صورت بروز هرگونه اختلال در بینایى به پزشکتان مراجعه نمائید.علاوه بر موارد فوق، در روزهاى بیمارى نیز احتیاج به مراقبت هاى خاص دارید. در روزهاى بیمارى، داروهاى خود را به طور مرتب مصرف کنید حتى اگر قادر به خوردن غذا نیستید.- پزشک خود را از بیمار بودنتان آگاه سازید.- مایعات بیشترى بنوشید و بیشتر از گذشته استراحت کنید.- اگر نمى توانید رژیم غذایى معمولى خود را مصرف کنید، به جاى کربوهیدرات ها از مایعات استفاده کنید. پس از بهبودى حتماً قندخون خود را کنترل کنید.
نوع انسولین شروع اثر اوج اثر مدت اثر۱- انسولین تند اثر:لیسپرو ۳۰-۱۵ دقیقه ۹۰-۳۰ دقیقه ۵-۳ ساعترگولار ۶۰-۳۰ دقیقه ۴-۲ ساعت ۸-۶ ساعتآسپارت ۵ دقیقه ۱۵ دقیقه ۴-۳ ساعت۲- انسولین متوسط اثر:NPH ۲-۱ساعت ۱۲-۴ ساعت ۲۴-۱۸ ساعتلنت ۲-۱ ساعت ۱۲-۶ ساعت ۲۶-۱۸ ساعت۳ – انسولین طولانی اثراولترالنت ۶-۴ ساعت ۱۶-۱۰ ساعت ۴۸-۲۴ ساعتگلارجین ۶-۴ ساعت ۲۴-۶ ساعت بیشتر از ۲۴ ساعت۴- انسولین مخلوط(۵۰/۵۰ و ۷۰/۳۰) ۶۰-۳۰ دقیقه ۱۲-۲ ساعت تا ۱۸ ساعت- همیشه کفش راحت بپوشید. از پوشیدن کفش های تنگ، یا مدل هایی از کفش ها که به نواحی خاصی از پا فشار وارد می کنند، جداً خودداری کنید.تمامی افراد دیابتی قبل از شروع فعالیت بدنی باید با پزشک معالج خود مشورت کنند تا در صورت لزوم بررسی‌های لازم از نظر وجود عوارض دیابت (مثلاً معاینه ی چشم یا نوار قلبی) صورت بگیرد. از آنجایی که ورزش باعث افزایش مصرف قند در بدن می ‌شود و قند خون را پایین می آورد، بنابراین اگر فرد دیابتی از داروهای پایین ‌آورنده ی قند خون (قرص یا انسولین تزریقی) استفاده می‌ کند، لازم است قند خون خود را قبل از شروع ورزش اندازه بگیرد و در صورتی که مقدار آن کمتر از ۱۰۰ میلی گرم در دسی لیتر بود، به علت احتمال افزایش بیشتر آن در طول فعالیت بدنی، باید ورزش کردن را تا زمان کنترل قند خون، عقب بیندازد.اولین علائم چشمی بعد از ۱۰ تا ۱۵ سال شروع می شوند که شامل کاهش دید به علت تورم ماکولا و خونریزی ناگهانی است و اگر بیمار به پزشک مراجعه نکند، می‌ تواند در نهایت منجر به کوری شود.بله. وقتی چشم خونریزی می ‌کند، می‌ توانیم با دستگاهی که مثل ساکشن است، زجاجیه را پاک کنیم و خون را بیرون بکشیم و بعد به وسیله ی لیزر، عروقی را که باعث خونریزی می ‌شود، از بین ببریم.بنابراین زمانی که چشم خونریزی می‌ کند، قابل درمان است، اما بهتر است قبل از ایجاد عوارضی به درمان آن پرداخت.باید آگاهی کامل به بیماران دیابتی داده شود که اگر بیماری خود را خوب کنترل نکنند و تحت نظر چشم پزشک قرار نگیرند، ممکن است عواقب وخیم و حتی کوری داشته باشند.دیابت بیماری شایع در ایران است، طوری که شیوع بیماری دیابت نوع ۱ یا ۲ در بعضی مناطق بین ۶ تا ۱۰درصد است. مسئله ی مهم عوارض جانبی این بیماری است که شامل اختلالات چشم، کلیه‌ها و مغز می باشد.۱ – میزان قند خون :مطالعات نشان مى دهد کنترل نامناسب قند خون یکى از عوامل موثر در بروز این عارضه است.۲ – تیپ دیابت:تعداد مبتلایان به دیابت نوع ۱ (وابسته به انسولین) کمتر از بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲ است ولى عوارض چشمى در آنها شدیدتر و شایع تر است.۳ – سن و طول دوره بیمارى:شیوع انواع رتینوپاتى دیابتى در هر دو نوع دیابت با بالارفتن سن و طول دوره ی بیمارى افزایش مى یابد.۴ – باردارى:حاملگى میزان بروز رتینوپاتى را در مبتلایان به دیابت افزایش مى دهد.۵- هیپرتانسیون :افزایش فشار خون در ۲۲ درصد مبتلایان به دیابت نوع ۱ و در ۵۷ درصد مبتلایان به دیابت نوع ۲ دیده مى شود. افزایش فشار خون در مبتلایان به دیابت با پیشرفت رتینوپاتى وتورم لکه ی زرد در ارتباط است.۶ – بالا بودن سطح ترى گلیسیریدها و لیپیدها.۷ – بیمارى کلیوى:دفع پروتئین ادرارى و پیشرفت بیمارى کلیوى با افزایش شانس رتینوپاتى همراه است.۸- ژنتیک.آزمایش هموگلوبین A۱C که به صورت درصد بیان می ‌شود، نشان می ‌دهد که در طول ۳- ۲ ماه گذشته چند درصد از هموگلوبین خون (که یکی از پروتئین‌های موجود در گلبول‌های قرمز است)، با قند ترکیب شده است.هر چه این درصد بالاتر باشد، بیانگر این است که معدل قند خون طی ۳-۲ ماه پیش بالاتر از حد طبیعی بوده است. این آزمایش وسیله ی بسیار خوبی برای تصمیم‌گیری در مورد موفقیت روش درمانی فعلی می‌ باشد.* تمامی افراد بالای ۴۰ سال در معرض خطر ابتلا به دیابت نوع ۲هستند و باید هر ۳ سال یک‌ بار تحت آزمایش قند خون قرار بگیيرد
بيماري قند و يا به عبارت ديگر ديابت، بيماري مزمني است كه در نتيجة اختلال در توليد و عملكرد انسولين در بدن به وجود مي‌آيد.انسولين هورموني است كه در لوزالمعده (پانكراس) توليد مي‌شود و سلول‌ها را قادر مي‌سازد كه گلوكز را از خون گرفته و براي توليد انرژي استفاده كنند. لوزالمعدة فرد مبتلا به ديابت، انسولين مورد نياز بدن را توليد نمي‌كند (ديابت نوع 1) و يا انسولين كارايي لازم را در بدن اين افراد ندارد (ديابت نوع 2) .
از اين رو، افراد مبتلا به ديابت نسبت به افراد غير ديابتي نمي‌توانند از گلوكز به نحو احسن در سوخت و ساز بدنشان استفاده كنند. در نتيجه قند خون افراد به مقدار قابل ملاحظه‌اي افزايش مي‌يابد. اين “افزايش غلظت گلوكز” يا “افزايش قند خون” را هيپرگليسمي مي‌نامند.
در برآورد و تخميني كه در سال 1985 انجام شده است مشاهده شده كه 30 ميليون نفر در سراسر جهان مبتلا به بيماري ديابت بودند. اما امروزه حدود 194 ميليون نفر به بيماري ديابت مبتلا هستند كه در مقايسه با 20 سال گذشته 6 برابر شده است. اگر جلوي پيشرفت اين بيماري همه‌گير گرفته نشود تا سال 2025 تعداد مبتلايان به ديابت به 333 ميليون نفر خواهد رسيد.افزايش قند خون سبب ايجاد عوارض زودرس و ديررس ديابت در بدن مي‌شود. اگر ديابت پيشگيري و درمان نشود، بسياري از عوارض ديابت كشنده بوده و يا حداقل سبب كاهش كيفيت زندگي فرد مبتلا به ديابت و خانواده وي مي‌شود.
شروع ديابت نوع 1 بسيار ناگهاني و ناراحت كننده است، كه مي‌تواند علائم ذيل را به دنبال داشته باشد:
1- تكرر ادرار
2- تشنگي و خشكي دهان به طور غيرطبيعي
3- خستگي مفرط يا كمبود انرژي
4- گرسنگي مداوم
5- كاهش ناگهاني وزن
6- تاري ديد
7- عفونت‌هاي مكرر
شروع ديابت نوع 2 تدريجي است بنابراين تشخيص بيماري كار بسيار دشواري است. به هر حال علائم ديابت نوع 1 بصورت خفيف‌تر ممكن است در مبتلايان به ديابت نوع 2 نيز وجود داشته باشد.
در برخي افراد مبتلا به ديابت نوع 2 هيچ گونه علائم زودرس بيماري ديده نمي شود و ممكن است سال‌ها پس از ابتلا، تشخيص داده نشود. نيمي از اين افراد در زمان تشخيص دچار عوارض مختلف ديابت هستند .با وجود اينكه تاكنون ديابت درمان قطعي نيافته ولي راه‌هاي مؤثري براي كنترل آن وجود دارد. به كمك درمان‌هاي مناسب دارويي و آموزش‌هاي صحيح در كنار داشتن شيوة صحيح زندگي، يك فرد ديابتي مي‌تواند همانند ساير افراد جامعه به زندگي فعال خود ادامه و خطر ايجاد عوارض ديابت را كاهش دهد.
(گرفته شده از «PediaCloob»)
http://www.rs272.com/http://www.rs272.parsiblog.com/ منبع: انجمن دیابت ایران به نقل از : تبیان



قیمت: تومان


دیدگاهتان را بنویسید